Ongeacht welk pad je volgt voor meditatie, het eerste en belangrijkste wat je moet doen is te proberen de geest rustig en stil te maken. Als de geest voortdurend aan het rondzwerven is, als het de hele tijd ten prooi valt aan genadeloze gedachtes, dan zal je geen enkele vooruitgang maken. De geest moet rustig en stil gemaakt worden, zodat wanneer het licht van boven neerdaalt je je daar volledig bewust van kan zijn. In je bewuste observatie en bewuste acceptatie van het licht ga je een diepe meditatie binnen en zie je de zuivering, transformatie en verlichting van je leven.

Hoe kan je de geest rustig en stil maken? De geest heeft zijn eigen kracht en op dit moment is deze kracht sterker dan je huidige enthousiasme en vastberadenheid om te mediteren. Maar als je hulp van je hart krijgt zal je geleidelijk aan in staat zijn om je geest te beheersen. Het hart krijgt op haar beurt constante steun van de ziel, die louter licht en louter kracht is.

Je moet niet denken dat je een dwaas wordt of je als een idioot gaat gedragen als er niets in je geest is. Dat is niet zo. Als je je geest tien of vijftien minuten rustig en stil kunt houden, zal er een nieuwe wereld aanbreken binnenin je. Dit is de wortel van alle spirituele vooruitgang. Op dit moment kan je je geest slechts een paar seconden, of een minuut rustig en stil maken, maar als je je kalmte, evenwicht en innerlijke rust een half uur of zelfs vijftien minuten kunt handhaven, dan verzeker ik je dat er binnen in je innerlijke rust een nieuwe wereld zal groeien met reusachtig goddelijk licht en goddelijke kracht.

Wanneer je geen enkele gedachte in je geest hebt, voel dan alsjeblieft niet dat je totaal verloren bent. Integendeel, voel dat er iets goddelijks voorbereid wordt in je zuivere en aspirerende natuur. Je kunt geen onmiddellijke resultaten verwachten. Een boer zaait een zaadje en daarna wacht hij; hij verwacht nooit dat de oogst meteen opkomt. Het ontkiemen ervan neemt een paar weken of een paar maanden in beslag. Je kunt je geest met een vruchtbaar stuk grond vergelijken. Als je het zaadje van stilte en kalmte plant en het geduldig verzorgt, dan zal je vroeg of laat zeker de recordoogst van verlichting binnenhalen.

Voor meditatie is de geest niet noodzakelijk, omdat denken en mediteren twee totaal verschillende dingen zijn. Als we mediteren denken we in het geheel niet. Het doel van meditatie is onszelf te bevrijden van alle gedachten. Een gedachte is als een stip op een schoolbord. De stip staat erop, of het nu goed of slecht is. Alleen als er geen enkele gedachte is kunnen we in de hoogste werkelijkheid groeien. Zelfs in diepe meditatie kunnen er gedachten binnenkomen, maar niet in de hoogste, diepste meditatie. In de hoogste meditatie is er enkel licht.

In licht zijn visie en werkelijkheid één. Jij zit daar en ik sta hier. Laat ons zeggen dat ik de visie ben en jij de werkelijkheid. Als ik jou wil leren kennen moet ik je aankijken en je bewustzijn binnengaan. Maar in de hoogste meditatie zijn werkelijkheid en visie één. Waar jij bent, daar ben ik ook; waar ik ben, ben jij. Wij zijn één. Dat is de reden waarom we in de hoogste meditatie geen gedachtes nodig hebben. In de hoogste meditatie zijn de kenner en het gekende één.

Zelfs reflectie, wat een stil soort introspectief denken is, bevindt zich verre van de gedisciplineerde onmetelijkheid van meditatie. Zodra we beginnen te denken, spelen we met beperkingen en gebondenheid. Onze gedachtes, hoe aangenaam en heerlijk ze op dit ogenblik ook mogen zijn, worden op de lange duur pijnlijk en destructief omdat we erdoor beperkt en gebonden worden. In de denkende geest is er geen werkelijkheid, we bouwen alleen maar luchtkastelen. De geest heeft wel een functie, maar in het spirituele leven moeten we ver boven de geest uitgaan naar het gebied waar eeuwige vrede, eeuwige wijsheid en eeuwig licht is. Alleen wanneer we met behulp van onze aspiratie en onze meditatie voorbij het denken gaan, kunnen we Gods Werkelijkheid en Gods Visie samen zien en ervaren.

Vraag Ik ben een beginner in meditatie en ik merk dat ik mijn gedachtes niet kan beheersen. Hoe kan ik succesvol mediteren?

Sri Chinmoy Als je een beginner bent, probeer dan alleen goddelijke gedachtes bij je binnen te laten en geen ongoddelijke gedachtes. Het is beter om helemaal geen gedachtes te hebben tijdens meditatie, maar voor een beginner is het bijna onmogelijk om geen enkele gedachte te hebben. Daarom kun je beginnen door goede gedachtes te koesteren: "Ik wil goed zijn, ik wil meer spiritueel zijn, ik wil God meer liefhebben, ik wil alleen voor Hem bestaan." Laat deze ideeën binnenin je groeien. Begin met één of twee goddelijke ideeën: "Vandaag wil ik helemaal zuiver zijn. Ik zal geen enkele gedachte bij me binnen laten, alleen vrede." Wanneer je één goddelijke gedachte in je laat groeien zal je zien dat je bewustzijn direct ten goede verandert.

Begin met goddelijke ideeën: "Vandaag wil ik voelen dat ik echt een kind van God ben." Dit is niet alleen maar een gevoel, maar een echte werkelijkheid. Voel dat de Maagd Maria het kindje Jezus vasthoudt. Voel dat de Goddelijke Moeder je in haar armen houdt gelijk een baby. Voel dan: "Ik wil heel graag wijsheid-licht. Ik wil samen met mijn Vader lopen. Waar Hij ook heengaat, ik zal met Hem meegaan. Ik zal licht van Hem krijgen."

Sommige mensen krijgen zulke ideeën niet. Er ontstaan geen creatieve gedachtes en ideeën. Er is slechts een vacuüm. Je kunt je afvragen wat beter is - een heleboel dwaze ideeën in de geest of helemaal geen ideeën. Maar er bestaat een negatieve, onbewuste manier van mediteren die geen leven in zich heeft. Dat is niet de stille geest. Het is niet produktief. In ware meditatie is de geest stil maar tegelijkertijd is het bewust.

Vraag Zou men in het ideale geval tijdens de meditatie alle gedachtes moeten verwerpen?

Sri Chinmoy Het is het beste om geen enkele gedachte in je geest binnen te laten, hetzij een goede of een slechte. Het is alsof je in een kamer zit en ineens klopt er iemand op de deur. Je hebt geen idee of het een vriend is of een vijand. Goddelijke gedachtes zijn je ware vrienden en ongoddelijke gedachtes zijn je vijanden. Je zou je vrienden wel binnen willen laten, maar je weet niet of het je vrienden zijn. En zelfs als je wel echt weet wie je vrienden zijn, kan het gebeuren dat wanneer je de deur voor ze opent je vijanden er ook zijn.

Voordat je vrienden dan de drempel overstappen komen je vijanden ook meteen binnen. Je ziet misschien geen enkele ongoddelijke gedachtes en je laat dus de goddelijke gedachtes binnen. Maar dan komen de ongoddelijke gedachtes, net als dieven, toch stiekem naar binnen en maken je dan helemaal in de war. En als ze eenmaal binnen zijn is het heel moeilijk om ze weg te sturen, want daar heb je een solide spirituele discipline voor nodig. Als je vijftien minuten spirituele gedachtes koestert kan er plotseling een ongoddelijke gedachte komen en dan wordt je meditatie verpest. Het is daarom het beste om tijdens je meditatie geen enkele gedachte binnen te laten. Vergrendel gewoon de deur van binnenuit.

Je ware vrienden zullen niet weggaan. Ze zullen denken, "Er is iets met hem aan de hand. Meestal is hij erg aardig voor ons. Er moet dus een of andere bijzondere reden zijn dat hij de deur niet opendoet." Ze voelen sympathiserende eenheid, daarom wachten ze. Maar je vijanden blijven maar een paar minuten wachten. Dan verliezen ze alle geduld en zeggen, "Het is beneden onze waardigheid om onze tijd hier te verspillen." Deze vijanden hebben zo hun trots. Ze zeggen, "Wat maakt het uit? Wie heeft hem nodig? Laten we vertrekken en iemand anders lastig vallen." Als je geen aandacht aan een aap besteedt zal de aap uiteindelijk weggaan en iemand anders bijten. Maar je vrienden zeggen, "Nee, we hebben hem nodig en hij heeft ons nodig. We zullen op hem wachten, hoe lang het ook duurt." Dus na een paar minuten gaan je vijanden weg. Dan kun je de deur opendoen en staan je beste vrienden daar op je te wachten.

Als je regelmatig en toegewijd mediteert, dan word je na verloop van tijd innerlijk steeds sterker en kun je alleen de goddelijke gedachtes verwelkomen en de ongoddelijke gedachtes verjagen. Als je een gedachte over goddelijke liefde, vrede of kracht krijgt, dan moet je die gedachte binnenlaten en laten expanderen. Je laat haar spelen en groeien in de tuin van je geest. Terwijl die gedachte speelt en jij met haar speelt, zie je dat je in die gedachte groeit. En als je aan oneindigheid, eeuwigheid of onsterfelijkheid denkt, dan zie je waar die gedachte naar toegaat en probeer je haar als een trouwe hond te volgen. Elke goddelijke gedachte die je binnenlaat, zal een nieuwe wereld vol vervulling creëren en je hele wezen met het goddelijke verzadigen.

Na een paar jaar mediteren zal je voldoende kracht hebben om zelfs de ongoddelijke gedachtes binnen te laten. Wanneer er dan een ongoddelijke gedachte in je opkomt, stuur je die gedachte niet terug, maar transformeer je die gedachte. Als er iemand aan de deur klopt kun je de deur opendoen, mits je sterk genoeg bent om ervoor te zorgen dat diegene zich netjes gedraagt. Tenslotte moet je de uitdaging accepteren en de negatieve gedachtes overwinnen; anders komen ze steeds weer terug en blijven ze je lastig vallen.

Je moet jezelf zien als een goddelijke pottenbakker. Als de pottenbakker bang is en zijn klei niet wil aanraken, dan blijft de klei onveranderd en kan hij nooit iets aan de wereld laten zien. Maar als de pottenbakker niet bang is kan hij iets moois en bruikbaars van de klei maken. Het is je plicht om ongoddelijke gedachtes te transformeren, maar alleen als je in een positie verkeert om het zonder gevaar te doen.

Vraag Wat is de beste manier om met ongoddelijke gedachtes om te gaan die ontstaan tijdens de meditatie?

Sri Chinmoy Zodra er een ongoddelijke gedachte in je geest komt, moet je aspiratie haar in stukken snijden, want tijdens het mediteren is alles zeer intens. Als je tijdens je dagelijkse bezigheden met iemand spreekt of iets anders doet, dan maakt het niet uit wat je denkt, omdat je gedachtes dan niet intens zijn. Maar als er tijdens het mediteren een negatieve gedachte komt, dan wordt die gedachte vergroot en versterkt door de kracht van je meditatie en wordt er tevens een deel van je subtiele wezen vernietigd. Zodra je geest ten prooi valt aan gedachtes die toegeven aan je eigen neigingen wordt je spirituele leven zwakker. Als er een positieve gedachte komt, probeer die dan zoveel mogelijk te expanderen. Als de goede gedachtes zich op een laag niveau bevinden, kun je proberen om ze naar een hoger niveau te brengen. Maar wanneer het slechte gedachtes zijn moet je ze afsnijden en doden.

Hoe kun je dat doen? Als je wordt aangevallen door een gedachte van de uiterlijke wereld, probeer dan vanuit je hart de wil van je ziel naar voren te brengen en probeer deze recht voor je voorhoofd te projecteren. Zodra die gedachte de wil van je ziel ziet, zal zij ongetwijfeld verdwijnen.

Je moet je niet ergeren als je daar de innerlijke capaciteit niet voor hebt. Wanneer er tijdens het mediteren verkeerde gedachtes komen, dan heeft de zoeker vaak het gevoel dat de kracht van die gedachtes zo groot is dat alle pogingen nutteloos zijn, zelfs wanneer hij twee of drie uur mediteert. Er komt een gewone of een verkeerde gedachte binnen en hij voelt zich onmiddellijk verloren; dat is belachelijk. Op zo'n moment moet de zoeker geen enkele betekenis hechten aan die verkeerde gedachtes.

Wanneer er tijdens je meditatie emotionele gedachtes, lagere vitale gedachtes, of sexuele gedachtes binnenkomen en je die niet kunt stoppen, probeer je dan voor te stellen dat die gedachtes net zo onbeduidend zijn als mieren. Besteed er gewoon geen aandacht aan. Als je beseft dat de spirituele kracht, die je door middel van je meditatie verkrijgt, oneindig veel sterker is dan de kracht van die verkeerde gedachte, dan kan die gedachte je meditatieve kracht niet misbruiken. Maar het komt vaak voor dat de zoeker vreselijk bang wordt voor die gedachtes en zich er aan vastklampt. En als je er alleen maar aan denkt of er bang voor bent, dan versterk je die gedachtes.

Het is waar dat de verkeerde gedachtes tijdens het mediteren in kracht toenemen. Maar je kunt makkelijk positieve gedachtes naar voren brengen die veel sterker zijn. Als er tijdens je meditatie verkeerde gedachtes komen, probeer je dan onmiddellijk één van je aangenaamste of goddelijkste ervaringen te herinneren. Concentreer je op een ervaring die je twee dagen of twintig jaar geleden had, en probeer die herinnering in je mentale bewustzijn te brengen. Terwijl je je in je eigen ervaring verdiept, zie je dat die gedachte van het lagere vitale moet verdwijnen, omdat je bewustzijn vol diepe, zuivere vreugde is. Goddelijke vreugde is veel sterker dan genot. De nectar-verrukking van je eigen spirituele ervaring is oneindig veel sterker dan de krachten van je lagere vitale. Op die manier kun je het probleem oplossen, zonder dat je je meditatie hoeft te stoppen.

Je wordt aangevallen door verkeerde gedachtes die je goddelijke gevoelens, goddelijke gedachtes en goddelijke kracht wegnemen. Wanneer je echter al je aandacht op de goddelijke gedachtes vestigt en jezelf alleen voor de goddelijke gevoelens openstelt, dan gaan de verkeerde gedachtes vaak vanzelf weg. Ze zeggen dan, "Hij mag ons niet. Er is hier geen plaats voor ons." De verkeerde gedachtes hebben ook hun trots; ze zijn verschrikkelijk jaloers op de goddelijke gedachtes. Zij mogen jou niet als jij hen niet mag.

Tot nu toe heb ik gesproken over gedachtes die van buiten komen. Maar soms ontstaan er binnenin ongoddelijke gedachtes. In het begin is het moeilijk om een onderscheid te maken tussen de gedachtes die van buiten komen en de gedachtes die binnenin ontstaan. Maar na verloop van tijd kun je dat onderscheid gemakkelijk maken. De gedachtes die van buiten komen kun je sneller terugdringen dan de gedachtes die binnenin ontstaan. Wanneer er binnenin een volkomen onzuivere gedachte opdoemt, dan kun je twee dingen doen. Stel je voor dat er boven in je hoofd een gat is. Laat die gedachte dan naar buiten stromen - als een rivier die slechts in één richting stroomt en dus niet terugkomt. Dan is die gedachte verdwenen en ben je er van bevrijd. Bij de andere methode moet je je voorstellen dat je een grenzeloze oceaan bent. De oceaan is volkomen rustig en stil; de gedachte is een vis die aan de oppervlakte van het water zwemt. De oceaan besteedt geen aandacht aan de golfjes die de vis veroorzaakt.

Vraag Waarom word ik constant lastig gevallen door gedachtes?

Sri Chinmoy Jij wordt constant lastig gevallen door gedachtes, omdat je in de geest probeert te mediteren. Het is jouw geest eigen om gedachtes te verwelkomen - hetzij goede of slechte gedachtes, hetzij goddelijke of ongoddelijke gedachtes. Als je met je menselijke wil controle over de geest probeert te krijgen, dan is dat hetzelfde als wanneer je een aap of een vlieg vraagt om je niet langer lastig te vallen. Het ligt in de natuur van een aap om te bijten en te knijpen. Het ligt in de natuur van een vlieg om mensen lastig te vallen.

De geest heeft een hogere kracht nodig om tot rust gebracht te worden. Deze hogere kracht is de kracht van de ziel. Je moet het licht van je ziel vanuit je hart naar voren brengen. Je bezit twee kamers: de kamer van het hart en de kamer van de geest. Op dit moment is de kamer van de geest duister, onverlicht en onzuiver; het is niet bereid om zich voor het licht open te stellen. Maar de kamer van het hart staat altijd open voor het licht, want hier verblijft de ziel. Als je op de werkelijkheid die zich in het hart bevindt kunt concentreren en mediteren, in plaats van je op de geest te concentreren, dan zal deze werkelijkheid naar voren komen.

Als je de hele tijd in de kamer van je geest blijft met de hoop om die van binnenuit te verlichten, ben je je tijd aan het verspillen. Als ik een kaars wil aansteken, moet ik een vlam gebruiken die al brandt, die al verlicht is. Gelukkig is de kamer van het hart al verlicht. Wanneer je diep in je hart verankerd bent, wanneer je vervuld bent met het licht van je ziel, dan kun je de kamer van je geest binnengaan en die kamer verlichten. Maar eerst moet je het licht van je ziel, dat in je hart in aanzienlijke mate voorhanden is, naar voren brengen. Je geest wordt niet gekweld en ook niet gestraft door het licht van je ziel. Integendeel, de ziel gedraagt zich als een liefdevolle moeder die voelt dat de onvolkomenheden van haar kind haar eigen onvolkomenheden zijn. Het hart offert haar licht aan de geest om de natuur van de geest te transformeren.

Vraag Tijdens het mediteren probeer ik altijd te voorkomen dat mijn gedachtes afdwalen, maar dat lukt niet zo best.

Sri Chinmoy Je benut de capaciteit van je hart niet; je gebruikt alleen de kracht van je geest. Als ik me op jou concentreer, zie ik vaak dat je geest ronddraait, net als een wiel. En als je geest ronddraait, dan is het voor de Supreme heel moeilijk om in je geest te werken. Maar als je hart slechts één seconde aspireert, dan opent de Supreme de deur.

Probeer van nu af aan te voelen dat je helemaal geen geest hebt. Dat betekent niet dat je een onmens of een dier wordt. Nee! Je hebt de menselijke geest alleen niet nodig, want je bezit een hoger instrument: het hart. Als je vijf minuten in je hart kunt blijven, dan zal je bewustzijn zich verheffen, zelfs wanneer je niet bidt of mediteert.

Het hart is net een fontein van vrede, vreugde en liefde. Je kunt aan de rand van die fontein gaan zitten en er gewoon van genieten. Je hoeft dan niet tot de Supreme om allerlei dingen te bidden, want van die fontein krijg je alles wat je wilt hebben, en nog oneindig veel meer. Maar je krijgt het op Gods eigen manier. Als je de Supreme kunt behagen door altijd in de buurt van je hart-fontein te blijven, dan worden je verlangens op heldere wijze vervuld. Het zijn misschien dezelfde verlangens die je altijd al had, maar nu worden ze op een zeer hoog niveau aangeraakt door een helder licht. Voordat de verlangens vervuld worden zal de Supreme elk verlangen transformeren tot aspiratie met Zijn Licht.

Vraag Als we tijdens het mediteren een geluid horen, moeten we het dan in de meditatie opnemen, of is het beter om het niet binnen te laten en gewoon verder te mediteren.

Sri Chinmoy Elke zoeker moet zelf het niveau van zijn meditatie weten. Als je een beginner bent, dan moet je alles wat niet bij je meditatie hoort als een indringer beschouwen; en je moet geen indringers binnenlaten. Maar als je ver gevorderd bent en tijdens je meditatie door een storend geluid of lawaai wordt lastig gevallen, dan kun je diep in het geluid dringen en proberen het te assimileren. Als je er de capaciteit voor hebt, kun je in je eigen bewustzijn de aanval van vreemde, storende elementen veranderen in een innerlijke muziek, die iets toe zal voegen aan je meditatie.

Vraag Als ik creatieve ideeën krijg terwijl ik aan het mediteren ben, moet ik ze dan volgen of moet ik gewoon met mijn hart proberen te voelen.

Sri Chinmoy Als je een positief idee krijgt, moet je het als een zegen van de Supreme beschouwen. Maar je moet weten wat voor soort inspiratie het is. Als het een verlichtende inspiratie is moet je haar volgen. En als het een creatieve inspiratie is die werkelijk iets goeds wil doen moet je haar ook volgen. Elke creatieve gedachte die je naar een hoger doel leidt zou je moeten volgen. Als die inspiratie iets nieuws in je leven brengt en je leven kan veranderen, moet je die inspiratie volgen.

Je denkt misschien dat inspiratie alleen in de geest voorkomt en dat aspiratie alleen in het hart voorkomt. Maar aspiratie kan in de geest voorkomen en inspiratie kan in het hart voorkomen. Inspiratie kan naar aspiratie gaan en omgekeerd. Maar die inspiratie en aspiratie moeten van een zeer hoog niveau zijn, anders word je er helemaal niet door geholpen. Als je tijdens meditatie geïnspireerd raakt om lekkere koekjes te bakken, dan is dat soort inspiratie alleen maar tijdverspilling.

Als het een verlichtende inspiratie is moet je deze creatieve ideeën als je eigen vooruitgang beschouwen. Als je creatieve ideeën krijgt, moet je beseffen dat dat scheppingen van een andere wereld zijn, die zich in de materiële wereld willen manifesteren. Wanneer je klaar bent met mediteren, moet je die ideeën opschrijven. Later kun je ze dan uitwerken.

Vraag Is het slecht om verwachtingen te hebben tijdens het mediteren?

Sri Chinmoy Probeer tijdens je meditatie gewoon je innerlijke en uiterlijke bestaan in de Supreme te werpen. Dan hoef je aan niets te denken; gooi jezelf gewoon in de zee van licht, vrede, gelukzaligheid en kracht. Verwacht alleen geen bepaalde goddelijke eigenschap of resultaat, want dan beperk je jezelf en beperk je God. Menselijke verwachtingen zijn namenlijk heel beperkt. Als je iets verwacht komt de geest onmiddellijk in actie en word je veel minder ontvankelijk. Als je daarentegen niets verwacht, dan wordt het ontvankelijkheidsprobleem een probleem van God. Dan geeft Hij je alles in grenzeloze mate en maakt Hij je tegelijkertijd ontvankelijker, zodat je de dingen die Hij aan je geeft kunt ontvangen.

De hoogste soort van meditatie wordt gedaan in stilte, met één oogmerk: om God op Zijn eigen manier te behagen. Als je tijdens je meditatie kunt voelen dat je God op Gods eigen manier behaagt, is dat het beste soort van meditatie. Als je daarentegen gaat mediteren met het oogmerk om vreugde te krijgen, krijg je misschien wel vreugde, maar zal je geen grenzeloze vreugde krijgen precies omdat je je Eeuwige Geliefde, God, niet op Zijn eigen manier hebt behaagd. Wat de Verlosser Christus zei is absoluut de hoogste waarheid: "Laat Uw Wil geschieden." Als je, voordat je gaat mediteren, het resultaat van je meditatie aan de Bron kunt schenken en kan zeggen, "Ik wens Uw volmaakte instrument te worden zodat U Uzelf kunt vervullen in en door mij op Uw eigen manier," dan is dat de hoogste, absoluut de hoogste soort van meditatie.